Forum Aski - Türkiye'nin En Eğlenceli Forumu
 

Go Back   Forum Aski - Türkiye'nin En Eğlenceli Forumu > Kültür - Sanat > M.Kemal Atatürk ve Cumhuriyetimiz
facebook bağlan


Mustafa Kemal’in Falih Rıfkı ve Mahmut Bey’e Verdiği Mülâkat

M.Kemal Atatürk ve Cumhuriyetimiz kategorisinde açılmış olan Mustafa Kemal’in Falih Rıfkı ve Mahmut Bey’e Verdiği Mülâkat konusu , Mustafa Kemal’in Falih Rıfkı ve Mahmut Bey’e Verdiği Mülâkat Umumi Harp Başlangıcında -”Arıburnu’nu Anafartalar’ı yapmış bir kumandan idim. Zannediyordum ki ve bilâhare dost düşman herkesin tarz-ı telâkkisi de benim bu ...


Yeni Konu aç  Cevapla
 
LinkBack Seçenekler Arama Stil
Alt 30.06.2013, 09:44   #1 (permalink)
Son/suz Söz,Öz/söz Olmalı!

Kullanıcıların profil bilgileri misafirlere kapatılmıştır.
Standart Mustafa Kemal’in Falih Rıfkı ve Mahmut Bey’e Verdiği Mülâkat




Mustafa Kemal’in Falih Rıfkı ve Mahmut Bey’e Verdiği Mülâkat



Umumi Harp Başlangıcında

-”Arıburnu’nu Anafartalar’ı yapmış bir kumandan idim. Zannediyordum ki ve bilâhare dost düşman herkesin tarz-ı telâkkisi de benim bu zannımı teyit etti (doğruladı) memlekette bir hizmette bulunmuştum o hareketle bilhassa payitahtı kurtarmıştım. İnsanlık hali bu nâçiz (değersiz) hizmeti ifa etmiş olmaktan memnun olabileceğini tahmin ettiğim Osmanlı ricâl-i mühimmesini (mühim şahsiyetlerini) ziyaret ediyordum ve bu ziyaretleri daha mühim bir vazife hissinin sevkiyle yapıyordum. İlim fen san’at ve hâdiseler itibarıyla memleketim için ve milletimin mevzuubahs olmak lâzım gelen hayat ve mematı (ölümü) için düşüncelerim vardı başta bulunanlara onları söylemek istiyordum. Hariciye nazır-ı muhterimini de görmek ve kendisiyle konuşmak faydalı olur itikadına (inancına) saptım. Nezaretin bir müsteşar muavini vardı Sofya sefaretinden tanırdım: Halil Bey… Evvelâ bu güzel kalbli adamı makamında buldum. Nazır Beyefendi’ye kendilerini ziyaret için geldiğimi söylemesini rica ettim intizar (bekleme) emri geldi. Bekledim bilmem ne kadar sürdü fakat intizar epey uzun oldu bu aralık muhterem nazır bey çok enteresan zairleri (ziyaretçileri) kabul etmekle meşgul idi. Farkına vardım ki ben geldikten ve haber verdikten sonra gelmiş olanlar dahi nazır bey tarafından kabul olunmaktadır. Canım sıkılmadı değil müsteşar muavinine:

-”Beyefendi hazretleri galiba beni unuttular” dedim.

Muavin benim intizarda bulunduğumu tekrar hatırlattı.

-”Beklesin buyurmuş.” Kemal-i sükûn ile muavin beyin yanında oturdum. Kendisine dedim ki:

-”Sizin nazırınız bütün zamanını böyle manasız ziyaretleri kabul etmekle mi geçirir?”

Terbiyeli ve halûk (iyi) muhatabım sualime cevap vermedi. Bir aralık nazır beyefendinin bürosunu salonla birleştiren kapı açıldı ve bir odacı:

-”Buyurun efendim dedi.”


Muavin beyle ciddî bir mevzu üzerinde konuşuyordum:

-”Nedir o? dedim.”

Odacı:

-”Nazır beyefendi hazretleri sizi kabul buyuracaklar…” cevabını verdi.

-”Beklesinler dedim.”

Gazi devam etti:

-”Filhakika müsteşar muavini ile olan mükâlememizin biraz uzatılmış safhasının neticesine kadar nazır beyefendinin davetine icabet edemedim.”

Nazır beyefendinin muhteşem bürosuna girdiğim vakit müşarünileyh beni ayakta ve mültefitâne kabul etti ve bana vaziyet-i askeriyenin vaziyet-i dahiliyenin vaziyet-i umumiye-i siyasiyenin çok parlak olduğundan parlak bir lisanla bahsetti. Nezaketen teşekkür ettim: Yalnız bazı mütalâat ve mülâhazatta (düşünce ve görüşlerde) bulunup bulunamayacağımı istizah ettim:

-”Hay hay efendim dedi.”

Dedim ki

-”Ben vaziyeti hiç de sizin gördüğünüz gibi görmüyorum. Vaziyet-i umumiyemizin sizin izah ettiğiniz gibi olmasını çok temenni ederdim. Fakat ben en çetin ve en müşkül netice alınabilen bir harp sahasından ve o sahanın kumandanı olarak İstanbul’a geliyorum. Eğer lûtfeder de beni bir saniye dinlerseniz minnettar olurum.”

-”Lütfen efendim buyurdular.” Devam ettim:

-”Beyefendi vaziyet sizin gördüğünüz gibi parlak değildir. Siz ki devletin idaresi mes’uliyetlerinden bir kısmını üzerine almış bir zatsınız eğer şunun bunun ifadesine itimat ederek (güvenerek) siyaset kullanmakta devam ederseniz mevcut tehlike umumî tahminin de fevkinde (üstünde) olur.”

Cevap verdi: Beyefendi (bunu telâffuz ederken pek ciddî bir âmir tavrı takındı) ne demek istediğinizi anlayamadım. Mütevazi bir lisanla izah ettim:

-”Siz her şeyi biliyorsunuz da beni yabancı ve acemi bir adam telâkki ederek bu acı hakikatler üzerinde benimle açık konuşmaktan tevakki ediyorsunuz (sakınıyorsunuz). Muktedir bir nazıra yaraşan da budur. Fakat ben o adamım ki benimle her şey konuşulurmüsaade buyurunuz teati edeceğimiz (görüşeceğimiz) fikirler aramızda kalacaktır sizi diğer bir noktada tenvir edeyim (aydınlatayım): Hakikati konuşmaktan korkmayınız. Hakikat sizin dedikleriniz değil benim dediklerim.”

Çok sert ve ciddî tavırla şu mukabelede (karşılıkta) bulundu:

-”Kumandan bey biz size hürmet ettik çünkü bize dediler ki Arıburnu ve Anafartalar kumandanı Mustafa Kemal hizmet etti bunun için zat-ı âlinizin hüsn-ü kabul etmek istemiştim fakat bugün bana bahsettiğiniz şeylerin başka manada olduğunu hisseder gibi oluyorum. Beyefendi bu mübahase ve tenkidatın makam ve muhatabı ben değilim. Ben ordu başkumandanına onun erkân-ı harbiyesine bütün heyet-i vükelâ ile beraber derin ve sarsılmaz itimat taşıyan bir nazırım. Sizin tereddütleriniz olabilir; sizin vâkıf olmadığınız hakikatler bulunabilir. Ben size bunları izah etmekte mazurum. Eğer siz buraya şüphe ve tereddütlerinizi izah etmekte mazurum. Eğer siz buraya şüphe ve tereddütlerinizi hal için gelmişseniz yanlış yere geldiğinizi ihtar etmek mecburiyetindeyim. Başkumandanlığa ve erkân-ı harbiyesine müracaat ediniz. Hiç şüphe etmem ki orada sizi lüzumu kadarihtiyacınız kadar tenvire muktedir zevat vardır.”

-”Bana yol göstermek nezaketinde bulunduğunuz için size teşekkür ederim. Yalnız müsaadenizle şunu arzedeyim ki evvelâ ben Türk ordusunun yabancısı bir adam değilim; ben ordu ile çok küçük zabitlikten beri derinden temasa geçmiş bir askerim. Ben hâdisatın sevki ile ordunun içinde zabit nihayet kumandan olarak iş görmüş ve zannıma göre muvaffak olmuş bir kumandanım. Türk ordusunu onun faziletini kıymetini ve bu ordu ile neler yapılabileceğini benim kadar anlayan az olmuştur. Beni acemi bir zabit tesadüfle kumandan olmuş bir adam gibi telâkki ettiğiniz için müteessirim. Maamafih sizi mazur görüyorum zira bütün hayatınızda hattâ şimdiki vaziyet-i mühimme-i siyasiyenizde (mühim siyasî durumunuzda) henüz hakikatle temasa gelmiş bir zat değilsiniz. Bana bir şey tavsiye ettiniz ki ben onu yapamam Başkumandanlık Vekâletine erkân-ı harbiyesine müracaat etmektereddütlerimi orada izale etmek (gidermek)… Beyefendi; farkında değil misiniz ki artık bu memlekette millî bir erkân-ı harbiye heyeti yoktur bir Alman erkân-ı harbiyesi vardır; o Alman erkân-ı harbiyesi ki Türk ordusunda ilk icraat olarak benim gibi âsi bir askeri tardetmek (uzaklaştırmak) kararına vardı beni o heyete mi gönderiyorsunuz?”

Büyük Adam Kimdir?

-”Arkadaşlar Selânik’te Hürriyet meydanı denilen bir meydan vardır maruf bâzı yerler de meydanı ihata eder (kuşatır): Olimpos Palas Kristal Yonyo vesaire…

Bir gece Yonyo’nun mahşer gibi kalabalık büyük salonunun bir köşesinde ufak merdivenle çıkılır; bir de hususî oda olduğunu haber aldım ve oraya çıktım. Ufak zarif bir salondu ve ağız ağzına dolu idi. Salonda bir masaya yaklaştığımı hatırlarım; bu masada ihtilâlci zevat (kişiler) varmış. Rakı ve bira içildiğine dikkat ettim; masayı işgal edenler çok vatanperverâne konuşuyorlardı. İnkılâp yapabilmek için büyük adam olmaktan bahsolunmakta idi. Herkeste büyük adam olmak hevesi vardı. Fakat büyük olabilmek için insan nasıl ve kimin gibi olmalı?

İçlerinden biri bağırdı “Cemal Paşa gibi olmak isterim..” Sofrayı işgal edenlerden hepsi: “Bravo dediler Cemal gibi…” Sonra hiçbirini yakından tanımadığım bu zevat hep birden bana döndüler. Ben durgun ve sabit bir nazarla kendilerine baktım. Benim tavrımdaki ve durgunluğumdaki manaya dikkat eden yoktu. Benim onlardan daha çok her gün ve her gece temas etmekte olduğum Cemal Bey hakkındaki nokta-i nazarlarını teyit etmekliğime muntazır idiler (beklemekte idiler). Ben bilmem neden bu zevatı tatmin edecek bir işarette bulunamadım. Fakat içimden şu mülâhaza geçti: ”Bir adam ki büyük olmaktan bahsederbenim hoşuma gitmez. Bir adam ki memleketi kurtarmak için evvelâ büyük adam olmak lâzımdır der ve bunun için bir de nümune intihap eder (örnek seçer) onun gibi olmayınca memleketin kurtulamayacağı kanaatinde bulunur bu adam değildir.”

Bu mülâhazada (görüşlerde) bulunurken sofra arkadaşlarımı memnun edemediğimi hissettim. Hiç şüphe etmem ki bana dair hükümleri menfi (olumsuz) olmuştur; ve bu hükümlerini mâkul bir surette izah edebilmek için demiş olsalar gerekir ki:

-”Bu acemî efendi galiba kendini o kadar büyük görüyor ki ve bu sebepten daire-i rüyeti (görüş alanı) o kadar daralmıştır ki artık büyüklüğü göremez hale gelmiştir. Bu adam arkadaşımız olamaz.”

Bu gece o sofranın mahmurluğu etrafında iki telâkki tebellir etti (belirdi): Biri müsbet biri menfi.

Bir telâkkiye (anlayışa) göre evvelâ büyük adam olmak sonra memleketi kurtarmak lâzımdır. Diğer telâkkiye göre büyük adam lâfla olmaz evvelâ memleketi kurtarmalı ondan sonra dahi büyüklük mevzuu bahis değildir.

Arkadaşlar size bu hikâyeyi bugünkü duygumla bugünkü tecrübemle söylemiyorum. “Yonyo”nun hususî odasındaki müşahedemin bana ihlam ettiği fikir bu idi.”

Bir Makalenin Münakaşası

-”Bir gün Cemal Bey Selânik gazetelerinden birine imzasız bir başmakale yazmış; beraber çalıştığımız daireden çıkıp tramvaya binmiş. Olimpos’a gidiyorduk. Cemal Bey’in elinde o gazete vardı bana uzatıp dedi ki:

-”Bu başmakaleyi okudunuz mu?”

-”Hayır.”

-”Oku…” dedi.

Okudum:

-”Nasıl?” diye sordu.

-”Alelâde bir gazetenin alelâde bir yazısı dedim.”

-”Amma yaptın ha bunu ben yazdım.”

Cevap verdim: “Afedersiniz bilmiyordum yazmamış olmanızı temenni ederdim. Ve ilâve ettim: ”Cemal Bey şu ve bu tarzda siz birtakım kuş beyinli kimselere kendinizi beğendirmek hevesine düşmeyiniz bunun hiçbir kıymeti ve ehemmiyeti yoktur. Siz içinde bulunduğunuz vaziyeti mütalâa ediniz. Ve evvelâ kabul ediniz ki biraz feragat sahibi olmak lâzımdır. Eğer şunun bunun teveccühünden kuvvet almaya tenezzül ederseniz halinizi bilmem fakat âtiniz (geleceğiniz) çürük olur. Çünkü bizim hakikatle hiç temasa gelmemiş vâsi (geniş) muhitlerimiz vardır; bu muhitlerde henüz acemkâri hayalât ile meşbu (dolu) olanlar çoktur. Büyüklük odur ki hiç kimseye iltifat etmeyeceksin hiç kimseyi aldatmayacaksın memleket için hakikî mefkûre neyse onu görecek o hedefe yürüyeceksin herkes senin aleyhinde bulunacaktır. Herkes seni yolundan çevirmeye çalışacaktır. İşte sen bunda mukavemetsûz (muvakemet yakan direnmeyi yok eden) olacaksın. Önüne namütenahi (sonsuz) mânialar (engeller) yığacaklardır kendini büyük değil küçük zayıf vasıtasız hiç telâkki ederekkimseden yardım gelmeyeceğine kaani olarak (kanısına vararak) bu maniaları (engelleri) aşacaksın. Ondan sonra sana büyüksün derlerse bunu diyenlere de güleceksin.”

Cemal Bey sözlerimi sükûnetle dinledi bana hak verdi. İmzasız makalesini tenkid ettiğim için hâsıl olan teessürü zâil olmuş (üzüntüsü gitmiş) göründü.”

Müstakil Yaşamak İsterim

”- Çocukluğumdan beri bir tabiatım vardır. Oturduğun evde ne ana ne kız kardeş ne de ahbap ile beraber bulunmaktan hoşlanmazdım. Ben yalnız ve müstakil bulunmayıçocukluktan çıktığım zamandan itibaren daima tercih etmiş ve sürekli olarak öyle yaşamışımdır. Tuhaf bir halim daha var ne ana -babam çok erken ölmüş- ne kardeş ne de en yakın akrabamın kendi zihniyet ve telâkkilerine göre bana şu veya bu tavsiye ve nasihatte bulunmasına tahammülüm yoktu. Aile arasında yaşayanlar pekâlâ bilirler ki sağdan soldanpek saf ve samimî itiraflardan mahsun bulunamazlar. Bu vaziyet karşısında iki tarz-ı hareketten birini intihab etmek (seçmek) zaruridir. Ya itaat yahut bütün bu ihtar ve nasihatleri hiçe saymak. Bence ikisi de doğru değildir. İtaat nasıl olur en aşağı benimle yirmi yirmi beş yaş farkı olan anamızın ihtarlarına itaat maziye ric’at (dönüş) demek değil midir. İsyan etmek faziletine hüsn-ü niyetine yüksek kadınlığına kaani olduğum anamın kalbini; telâkkilerini alt üst etmektir. Bunu da doğru bulmam.”

Yedi Evliya Kuvvetindeki Padişah

-”Maahaza (bununla beraber) size bu münasebetle anamın ve kız kardeşimin inkilâp işlerinde bana inandıklarını ve hizmet ettiklerini de zikretmeliyim. Biz Selânik’te tahmin edeceğiniz tarihlerde; zahirî manası ne olduğunu bilmem fakat fedakârane komitecilik yapıyorduk. Meşrutiyetin ilânından çok evvel bir gece bizim evde bir içtima (toplantı) yapmıştık. Bu ev Selânik’te mektep karşısında pembe boyalı büyücek bir evdir. İşte bu evin bir odasında birtakım arkadaşlar toplanmıştık. Bu arkadaşlardan biri ki şehit oldu veya vefat etti kemal-i hürmetle yâdederim Kâmil Bey isminde bir süvari zabiti idi şişmanca bir zat… Çok paralar toplamışlardı liralar mecidiyeler ve gümüş madenî paralar… Bizim müzakere yaptığımız odaya bakan hizmetçi anama bunu haber vermiş. Yukarıda paralar bahisler münakaşalar ve plânlar var manasında birtakım sözler söylemiş anam hasta ihtiyar yatağından kalkmışbizim bulunduğumuz odanın kapısına kadar gelmiş ve kısmen ne konuştuklarımızı dinlemiştekrar odasına gitmiş..

İttihaz olan mukarrerattan sonra arkadaşlar beni terkettiler müteakıben uyumakta olduğunu zannettiğimiz anam yanıma geldi bana dedi ki

-”Çocuğum bir şey anlamak istiyorum sen ve senin arkadaşların yedi evliya kuvvetindeki padişaha isyan mı ediyorsunuz?”

Anama ne düşündüğümü ne yaptığımızı söylemek istemiyordum. Fakat bizim o akşamki içtimaımızı görmüş her şeye vâkıf olmuş olduktan sonra artık annemden ve kardeşimden hakikatı gizlemeye lüzum görmedim bilâkis onları tenvir eteği (aydınlatmayı) tercih ettim:

-”Evet anne dedim senin yedi evliya kuvvetinde farzettiğin adam hiçbir kuvvete malik değildir. Biz burada toplanan insanlar memleketi bu zalimlerden kurtarmak istiyoruz. Senin aklın buna ermeyebilir yahut evlâdın olduğumu unutarak gider evliyalara kavuşursun!”

Anam o vakit dedi ki:

-”Evlâdım siz acemisiniz madem ki böyle şeylerle uğraşıyorsunuz beni yaptığınız işlerden haberdar ediniz ve gizli şeylerinizi bana veriniz. Çok dikkat etmelisiniz. Muvaffak olmak zordur; mahvolmak daha tabiî kabul edilmek lâzım gelir. Ne yapayım yegâne erkek evlâdımsın senin mahvolmanı istemiyorum bu gücüme gidiyor.”

-”Anne dedim bu işler almış yürümüştür. Ben namuskâr bir adam olarak bu işlerin içinde bulunmak mecburiyetindeyim. Beni bundan meneder misiniz?”

-”Hayır evlâdım bir gün bu işler olduktan sonra seni namus ve haysiyet sahibi olanlarla beraber görmezsem işte o zaman meyus (üzgün) olurum. Ben senin kadar okumadım senin kadar bilmem senin gördüğün anladığın şeyleri yapmaktan menetmeye kalkışmam. Yalnız dikkat et esas muvaffak olmaktır muvaffak olmaya çalışınız.”

Falih Rıfkı-Mahmut

Kaynak: Milliyet Gazetesi 13 Mart 1926

__________________

Yalnız açığa çıkan ışığı görebiliyorsan,
Yalnız söylenen sesi duyabiliyorsan,
Ne görebiliyorsun,Ne duyabiliyorsun.

"Hayret et! Çünkü hayrettir göğe açılan pencere.
Hayret ettim ve gördüm, bin ayet güldü yüzüme."
Asrevya isimli Üye şimdilik offline konumundadır Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Yukarı'daki Konuyu Aşağıdaki Sosyal Ağlarda Paylaşabilirsiniz.


(Tümünü Görüntüle Konuyu Görüntüleyen Üyeler: 1
Asrevya
Seçenekler Arama
Stil

Yetkileriniz
Konu Açma Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık


Forum hakkında Kullanılan sistem hakkında
Forumaski paylaşım sitesidir.Bu nedenle yazılı, görsel ve diğer materyaller sitemize kayıtlı üyelerimiz tarafından kontrol edilmeksizin eklenmektedir.Bu nedenden ötürü doğabilecek yasal sorumluluklar yazan kullanıcılara aittir.Sitemiz hak sahiplerinin şikayetleri doğrultusunda yazılı, görsel ve diğer materyalleri 48 saat içerisinde sitemizden kaldırmaktadır. Bildirimlerinizi bu linkten bize yapabilirsiniz.

Telif Hakları vBulletin® Copyright ©2000 - 2016, ve Jelsoft Enterprises Ltd.'e Aittir.
SEO by vBSEO 3.6.0 PL2 ©2011, Crawlability, Inc.

Saat: 19:37