Forum Aski - Türkiye'nin En Eğlenceli Forumu
 

Go Back   Forum Aski - Türkiye'nin En Eğlenceli Forumu > Eğitim - Öğretim > Dersler > Tarih - İnkılap Tarihi
facebook bağlan


Osmanlı Devletinde Şeyhülislam Nedir?

Tarih - İnkılap Tarihi kategorisinde açılmış olan Osmanlı Devletinde Şeyhülislam Nedir? konusu , Osmanlı Devletinde Şeyhülislam Nedir? Osmanlı İmparatorluğu'nda sadrazamdan sonra gelen ikinci büyük görevli. Bu müessese bu adla XV. yüzyılın başlarında kurulmuştur. Bu tarihte imparatorluğun en büyük müftüsüne şeyhülislam denmiştir. 1453'ten itibaren ...


Yeni Konu aç  Cevapla
 
LinkBack Seçenekler Arama Stil
Alt 25.04.2014, 11:07   #1 (permalink)
Bjk Polat Doruk Bjk

Kullanıcıların profil bilgileri misafirlere kapatılmıştır.
Standart Osmanlı Devletinde Şeyhülislam Nedir?





Osmanlı Devletinde Şeyhülislam Nedir?

Osmanlı İmparatorluğu'nda sadrazamdan sonra gelen ikinci büyük görevli.


Bu müessese bu adla XV. yüzyılın başlarında kurulmuştur. Bu tarihte imparatorluğun en büyük müftüsüne şeyhülislam denmiştir.


1453'ten itibaren İstanbul Müftüsü bu adı taşımaya başlamıştır. Onun için şeyhülislamlara sonraları da müfti efendi ve müfti'l-enam denmiştir.


Şeyhülislamın yüksek görevi fetva vermekti. İcrada adalet ve eğitim kuruluşlarının başında bulunan isekazaskerdi. Protokolde kazasker şeyhülislamdan önce geliyordu. Şeyhülislamın kazaskerden önce gelmesisadrazamdan sonra devletin ikinci görevlisi haline yükselmesi XVI. yüzyılın başlarında Zenbilli Ali Efendi iledir. Kesin şekilde Ebussuud Efendi ile bu durum ortaya çıkmıştır.


Tanzimat'tan sonra eğitim ve adalet işleri yavaş yavaş şeyhülislamın yetkisinden alınarak adliye ve maarif nezaretleri kurulmuştur. Fakat protokolde sadrazamla eşit ve sırada ondan sonra gelmiş bu durum 1922 sonuna kadar devam etmiştir.


Şeyhülislama mahsus meşihat rütbesi sadareti taşıyanlara ait sadaret rütbesine eşitti ve rütbeler müşir-vezir-kazasker rütbelerinin üzerindeydi. Yalnız 3 kişi şeyhülislam olmadan meşihat rütbesini almıştır. II. Osman'ın hocası Ömer Efendi ki hiç şeyhülislam olmamıştır Karaçelebizade Abdülaziz Efendi daha sonra şeyhülislam olmuştur ve şeyhülislam Erzurumlu Feyzullah Efendi'nin büyük oğlu Fethullah Efendi de şeyhülislam olamamış babası ile beraber öldürülmüştür. Bu istisnai 3 meşihat payesinin verilmesi XVII. yüzyılda olmuştur.


Meşihat rütbesi şeyhülislamlıkla vardı. Şeyhülislamlıktan alınan kimsenin rütbesi yine Rumeli kazaskeri olurdu.


Şeyhülislamlar içinde değerli bilginler sanat ve fikir adamları yetişmiştir. Yahya Bahai Arif Hikmet efendiler gibi büyük şairler Esad Efendi gibi büyük bestekarlar ve sözlük bilginleri tarihçiler hukukçular ve büyük devlet adamları vardı. Pek çoğu değerli eserler vermiş bilginlerdir


Bütün ilmiye sınıfı gibi onun başında olan şeyhülislama da idam cezası uygulanmazdı. Ayrıca 1589 hatta 1601 yılına kadar azledilememişlerdir. Göreve getirildikten sonra ölünceye kadar orada kalırlardı.


Yalnız üç şeyhülislam öldürülmüş veya idam edilmiştir. Bunlar da 1634'de IV. Murad'ın idam ettirdiği Hüseyin Efendi 1656'da Mesud Efendi ve 1703 Edirne Vakası’nda Feyzullah Efendi'dir.


Hür düşünceyle hukuk ve devlet menfaatinin üstünlüğü karşısında hiçbir şeyden çekinmeksizin hükmetmesi için büyük yetkiler verilmişti. Padişahların bazı hareketlerinin Şer-i Şerife uygunluğu için onlardan fetva istemelerinüfuzlarını arttırıyordu.


Tanzimat'a kadar şeyhülislam Divan-ı Hümayun üyesi değildi. Çünkü kendi başına karar verecek bir durumdaydı. Oturduğu sarayda küçük bir divan toplardı. Diven'da sadrazamın emrine giremeyecek derecede önemli bir şahsiyetti. Bununla birlikte tayin ve azil yetkileri padişahın mutlak vekili sayılan sadrazamın elinde bulunuyordu. En azından tasvip ve tasdiki alınırdı.


Tanzimat'ta ise şeyhülislam kabine üyesi oldu. Protokolde hemen sadrazamdan sonra ve bütün nazırlardanhatta sadaret rütbesine verilen Mısır vali veya hıdivinden önce geliyordu. Padişah kendi istediğini şeyhülislam tayin ederdi. Fakat daha çok sadrazamın seçtiği Rumeli payeli kişiyi şeyhülislam yapardı. Sadrazam kendi anlaşabileceği bir kimseyi bu makama getirir ve padişaha tasdik ettirirdi. II. Meşrutiyet Kanun-ı Esasi'si sadrazam gibi şeyhülislam seçimini de padişaha bırakmıştı (1908-1922).

Asi Ruh isimli Üye şimdilik offline konumundadır Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Yukarı'daki Konuyu Aşağıdaki Sosyal Ağlarda Paylaşabilirsiniz.


(Tümünü Görüntüle Konuyu Görüntüleyen Üyeler: 1
Asi Ruh
Seçenekler Arama
Stil

Yetkileriniz
Konu Açma Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı
Trackbacks are Açık
Pingbacks are Açık
Refbacks are Açık


Forum hakkında Kullanılan sistem hakkında
Forumaski paylaşım sitesidir.Bu nedenle yazılı, görsel ve diğer materyaller sitemize kayıtlı üyelerimiz tarafından kontrol edilmeksizin eklenmektedir.Bu nedenden ötürü doğabilecek yasal sorumluluklar yazan kullanıcılara aittir.Sitemiz hak sahiplerinin şikayetleri doğrultusunda yazılı, görsel ve diğer materyalleri 48 saat içerisinde sitemizden kaldırmaktadır. Bildirimlerinizi bu linkten bize yapabilirsiniz.

Telif Hakları vBulletin® Copyright ©2000 - 2016, ve Jelsoft Enterprises Ltd.'e Aittir.
SEO by vBSEO 3.6.0 PL2 ©2011, Crawlability, Inc.

Saat: 07:42